Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde (TBMM) İç Tüzük’te değişiklik yapılmasına yönelik hazırlıklar sürerken, Meclis çalışmalarında “huzuru bozan” milletvekillerine yönelik yeni disiplin yaptırımları gündeme geldi. Hazırlıklar kapsamında maaş kesintisi, Meclis’ten uzaklaştırma ve TBMM’ye giriş yasağı gibi cezaların uygulanması öngörülüyor.
ANKARA-BHA
İç tüzük değişikliği çalışmalarında, kürsüde uygunsuz davranış, hakaret, tehdit ve Meclis düzenini bozma gibi fiiller için milletvekillerine yönelik kademeli disiplin cezalarının devreye alınması planlanıyor.
Bu çerçevede;
-
Maaş kesintisi
-
Oturuma katılmama
-
Meclis’ten geçici uzaklaştırma
-
TBMM binasına giriş yasağı
gibi yaptırımların iç tüzüğe eklenmesi değerlendiriliyor.
Fransa Parlamentosu modeli incelendi
TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş’un iç tüzük mesajının ardından, Meclis Araştırma Hizmetleri Başkanlığı tarafından hazırlanan ve Fransa Parlamentosu’nu inceleyen “Yasama, Denetim ve Bütçe Süreçleri Raporu” aralık ayında milletvekillerine dağıtıldı. Raporda, komisyonların merkeze alındığı bir yasama modeli önerilirken, kanunların ana metninin komisyonlarda hazırlanması ve komisyon raporlarının belirleyici olması gerektiği vurgulandı.
Dört dereceli disiplin sistemi gündemde
Fransa Parlamentosu’nda uygulanan dört dereceli disiplin sistemi de iç tüzük hazırlıklarında örnek olarak ele alındı. Buna göre;
-
Uyarı ve düzene davet: Sözlü ihtar niteliğinde olacak, maddi yaptırım içermeyecek
-
Tutanaklara geçen uyarı: Bir ay boyunca maaşın dörtte biri oranında kesinti
-
Kınama: Yarım maaş kesintisi
-
Geçici çıkarma veya Meclis’ten uzaklaştırma: İki ay boyunca yarım maaş kesintisi, 15 birleşim Meclis çalışmalarına katılamama ve bina giriş yasağı
uygulanması öngörülüyor.
Tekrarında ceza süresi artırılacak
Fiilin tekrarı halinde, Meclis’ten uzaklaştırma süresinin 30 birleşime çıkarılması planlanıyor. Disiplin cezalarının Meclis Başkanı ve Başkanlık Divanı tarafından önerilmesi, ağır yaptırımların ise Genel Kurul onayına sunulması öngörülüyor.
Maaş kesintisi düzenlemesi daha önce iptal edilmişti
Öte yandan, 2018 yılında iç tüzüğe eklenen ve disiplin cezası alan milletvekillerinin maaş ve ödeneklerinden kesinti yapılmasını öngören hüküm, Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilmişti. Yeni düzenleme hazırlıklarının, bu karar doğrultusunda yeniden şekillendirildiği ifade ediliyor.