1974 yılının baharında, Çin’in Shaanxi eyaletindeki kurak tarlalarında kuyu açmak için toprağı kazan bir grup çiftçi, tarihin en büyük arkeolojik keşiflerinden birini başlatacaklarından habersizdi. Kazmalar sert bir cisme çarptığında, toprağın altından çıkan şey su değil, öfkeyle bakan kilden bir asker başıydı. Bu, 2.200 yıldır karanlıkta bekleyen bir imparatorluk ordusunun, güneş ışığıyla ilk temasının hikayesiydi.
Bir İmparatorluk Doğuyor: Qin Shi Huangdi Kimdir?
MÖ 246 yılında, henüz 13 yaşındayken tahta çıkan Ying Zheng, "Savaşan Devletler" döneminin kaosuna son vererek Çin’i tek bir bayrak altında birleştirmeyi başardı. Kendisine "Qin Shi Huangdi" (Qin’in İlk İmparatoru) unvanını veren bu hırslı lider, sadece toprakları değil; dilleri, ölçü birimlerini, yasaları ve hatta tekerlek izlerinin genişliğini bile standart hale getirdi. Modern Çin’in temellerini atan bu adam, aynı zamanda meşhur Çin Seddi’nin ilk büyük birleştiricisiydi.
Ancak Shi Huangdi’nin hırsı bu dünya ile sınırlı değildi. O, ölümü yenmek ve öteki dünyada da imparatorluğunu sürdürmek istiyordu.
Ölümsüzlük Takıntısı ve Cıva Nehirleri
İmparatorun en büyük korkusu ölümdü. Hayatının büyük bir kısmını "ölümsüzlük iksirini" arayarak geçirdi. Efsanelere göre, ona ebedi hayat vaat eden simyacıların hazırladığı ve içinde yoğun miktarda cıva bulunan hapları içiyordu. Trajik bir ironiyle, ölümsüzlük arayışı için tükettiği bu cıva hapları, muhtemelen 49 yaşında hayatını kaybetmesine neden oldu.
Ancak imparator, gitmeden önce hazırlığını yapmıştı. Madem bedeni ölümlüydü, o zaman ruhu için devasa bir yeraltı sarayı inşa edilmeliydi.
Toprak Askerlerin Gizemi: Terracotta Ordusu
Shi Huangdi’nin mezar kompleksini korumak için inşa edilen Terracotta Ordusu, antik dünyanın mühendislik ve sanat harikasıdır. Yaklaşık 8.000 asker, 130 savaş arabası ve 670 atın bulunduğu bu yeraltı ordusu, imparatoru ebedi uykusunda korumak için dizilmişti.
Bu orduyu benzersiz kılan detaylar ise hayret vericidir:
-
Tek Tip Değil, Şahsına Münhasır: Binlerce askerin hiçbirinin yüzü diğeriyle aynı değildir. Saç modellerinden sakallarına, ayakkabı bağcıklarından zırh detaylarına kadar her biri farklı zanaatkarların elinden çıkmıştır.
-
Gerçekçi Renkler: Bugün gri-toprak renginde gördüğümüz bu askerler, ilk yapıldıklarında canlı pembe, kırmızı, mavi ve yeşil renklerle boyanmıştı. Ancak toprak altındaki nem ve hava temasıyla renkler saniyeler içinde solmuştur.
-
Hiyerarşik Düzen: Ordudaki okçular, piyadeler ve generaller, rütbelerine göre farklı boylarda ve farklı duruşlarda tasarlanmıştır.
Hala Açılmamış Bir Mezar: Ne Saklanıyor?
Terracotta Ordusu sadece mezarın "avlusunu" korumaktadır. Asıl mezar odası, bir piramidi andıran devasa bir höyüğün altında hala kapalı durmaktadır. Antik tarihçi Sima Qian’ın kayıtlarına göre, imparatorun asıl mezar odasında gökyüzünü temsil eden değerli taşlar ve yeryüzünü temsil eden, mekanik olarak akıtılan cıvadan nehirler ve denizler bulunmaktadır. Modern ölçümler, höyükte gerçekten de çok yüksek oranda cıva olduğunu doğrulamaktadır. Arkeologlar, hem mezara zarar vermemek hem de bu zehirli nehirlerden korunmak için asıl odayı henüz açmamayı tercih etmektedir.
Qin Shi Huangdi, belki ölümsüzlük iksirini bulamadı ama arkasında bıraktığı bu muazzam orduyla, ismini binlerce yıl sonrasına taşıyarak bir nevi ölümsüzlüğe ulaştı.
Kaynakça
Yerli Kaynaklar:
-
Arkeofili: Çin'in İlk İmparatoru Qin Shi Huang ve Terracotta Ordusu – (Derleme ve Antik Kayıtlar).
-
UNESCO Türkiye Milli Komisyonu: Çin'in İlk İmparatorunun Mezarı (1987) – (Kültürel Miras Statüsü Bilgileri).
-
Ankara Üniversitesi Doğu Dilleri ve Edebiyatı Dergisi: Qin Dönemi Siyasi Düşüncesi ve Legalizm, (Sayı 15, Sayfa 45-60).
Yabancı Kaynaklar:
-
National Geographic: The Emperor's Silent Army: Terracotta Warriors of Ancient China – (Historical and Scientific Analysis).
-
Britannica: Qin Shi Huang: First Emperor of China – (Biography and Reign Section).
-
UNESCO World Heritage Centre: Mausoleum of the First Qin Emperor – (Technical Description and Site Map).
Web Kaynakları:
-
Smithsonian Magazine: Terra Cotta Soldiers on the March
-
Khan Academy: The Terracotta Army - Qin Dynasty Art and History
Etiketler:
